Usługa cyfrowa jako benefit pracowniczy. Znaczenie wyroku III AUa 1247/24
Dostęp do programu komputerowego może być usługą objętą wyłączeniem składkowym przewidzianym dla zakupu świadczeń po cenach niższych niż detaliczne. Taką ocenę przyjął Sąd Apelacyjny w Warszawie w sprawie III AUa 1247/24. Wartość tego wyroku polega na odniesieniu przepisu do rzeczywistej usługi cyfrowej i korzyści pracownika, a nie wyłącznie do słownikowego znaczenia licencji.
O co pytał pracodawca
Pracodawca wystąpił o interpretację dotyczącą zakupu programu komputerowego i udostępnienia pracownikom dostępu za częściową odpłatnością. Uprawnienie miało wynikać z regulaminu wynagradzania. Przedmiotem pytania była różnica między ceną nabycia przez pracodawcę a odpłatnością pracownika i możliwość nieuwzględniania tej korzyści w podstawie wymiaru składek.
Opis obejmował również brak prawa pracownika do zamiany uprawnienia na kwotę pieniężną wypłacaną przez pracodawcę. Był to jeden z warunków opisu świadczenia, do którego odnosiło się rozstrzygnięcie. Wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 19 lutego 2025 r., III AUa 1247/24, LEX nr 3857084[1].
Przebieg postępowania
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Gdańsku wydał 27 lutego 2023 r. decyzję DI/100000/43/114/2023, uznając stanowisko pracodawcy za nieprawidłowe. Sąd Okręgowy w Warszawie 12 marca 2024 r., w sprawie XXI U 595/23, zmienił decyzję. Sąd Apelacyjny w Warszawie 19 lutego 2025 r. oddalił apelację ZUS. Była to sprawa o interpretację przepisów dotyczących podstawy wymiaru składek. Wyrok pierwszej instancji w LEX[2]; wyrok apelacyjny[1].
Precyzyjne określenie przedmiotu jest istotne. Sąd nie rozstrzygał abstrakcyjnie o wszystkich możliwych zastosowaniach tokenów ani o każdej późniejszej transakcji uczestnika. Oceniał konkretnie opisane świadczenie pracownicze.
Argument zaakceptowany przez sąd
Podstawą był § 2 ust. 1 pkt 26 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 18 grudnia 1998 r.[3]. Przepis obejmuje określone korzyści materialne wynikające z układów zbiorowych pracy, regulaminów wynagradzania albo przepisów o wynagradzaniu, polegające na uprawnieniu do zakupu artykułów, przedmiotów lub usług po cenach niższych niż detaliczne.
Sąd Apelacyjny uznał, że dostęp do opisanego programu stanowi usługę cyfrową. Oceniał cały system korzyści, w tym dostęp do rabatów i subskrypcji. Przyjął, że opisane świadczenie nie stanowi ekwiwalentu pieniężnego ani elementu wynagrodzenia za pracę w znaczeniu analizowanym w uzasadnieniu, choć jest przychodem ze stosunku pracy na gruncie podatkowym.
Wyłączeniu podlegała różnica pomiędzy ceną nabycia usługi a odpłatnością pracownika. To konkretny mechanizm wynikający z uzasadnienia, który należy zestawić z dokumentami danego pracodawcy.
Jak wykorzystać wyrok w praktyce
Firma planująca benefit cyfrowy powinna ustalić, jaką rzeczywistą usługę kupuje, jakie uprawnienie otrzymuje pracownik, z jakiego aktu płacowego ono wynika i jak dokumentowana jest częściowa odpłatność. Potrzebne są również zasady wyceny i dowód udostępnienia świadczenia.
Przykładowo samo zapisanie w regulaminie „benefit cyfrowy” nie wyjaśnia, czy pracownik otrzymuje dostęp do określonej usługi, czy pieniężny dodatek zależny od wykonanej pracy. Wyrok pomaga bronić pierwszego modelu, jeżeli jego rzeczywiste cechy odpowiadają przesłankom przepisu. Nie zastępuje analizy drugiego.
Późniejsze orzeczenie pokazuje znaczenie faktów
Sąd Apelacyjny w Gdańsku w wyroku z 4 listopada 2025 r., III AUa 1418/25, odwołał się do wyroku warszawskiego i zaakceptował możliwość symbolicznej odpłatności. Mimo to oddalił apelację płatnika w odrębnej sprawie polis ubezpieczeniowych z funduszem kapitałowym. Istotne były ustalenia o wpłatach i wypłatach związanych z wykonywaniem pracy, uznanych za ukryte wynagrodzenie. III AUa 1418/25, LEX nr 4089130[4].
Nie jest to uchylenie wyroku warszawskiego ani sprawa tego samego pracodawcy. Pokazuje jednak, dlaczego rzetelny komentarz musi opisywać zarówno przepis, jak i mechanizm świadczenia. Własna dokumentacja powinna wykazywać rzeczywistą usługę oraz podstawę korzyści, którą firma zamierza wyłączyć ze składek.
Pytania przedsiębiorców
Czy usługa cyfrowa jest z góry wyłączona z preferencji? Nie. Wyrok warszawski potwierdza możliwość zastosowania przepisu do opisanego dostępu do programu.
Czy wyrok daje automatyczną ochronę każdej firmie? Nie. Ma istotną wartość argumentacyjną, ale zakres związania konkretnym rozstrzygnięciem i zgodność faktów wymagają osobnej oceny.
Czy opodatkowanie PIT przeczy wyłączeniu składkowemu? Nie. Przychód podatkowy i podstawa wymiaru składek są ustalane według powiązanych, lecz odrębnych reguł.